Praca pilota liniowego jest marzeniem wielu osób. Poprzez jej niecodzienną naturę i nieoczywistą drogę kariery, pytanie jak zostać pilotem samolotu pasażerskiego pojawia się często w głowach pasjonatów awiacji. W poniższym artykule opowiemy o tym jakie są wymagania, możliwe ścieżki szkolenia, potencjalne prace i jak wygląda cały proces od początku do otrzymania pełnej, komercyjnej licencji.
Odpowiedź na samo pytanie jak zostać pilotem jest zaskakująco prosta. Wystarczy zdobyć licencję komercyjną CPL (Commercial Pilot License) z uprawnieniami ME/IR (Multi Engine/Instrument Rating), wykonać kurs MCC (Multi Crew Cooperation) oraz zdać teorię ATP (Airline Transport Pilot). Taki pakiet pozwala zostać pierwszym oficerem we wszystkich liniach europejskich, a po wykonaniu nalotu w wysokości 1,500 godzin można ubiegać się o pełną licencję ATPL (Airline Transport Pilot Lincence) i tym samym zostać kapitanem samolotu liniowego. Jednak droga do zdobycia powyższych uprawnień nie jest tylko jedna, a sam światek szkoleń lotniczych oferuje kilka opcji na osiągnięcie tego celu.
Jak Zostać Pilotem Samolotu Pasażerskiego?
Aby zosać pilotem samolotu pasażerkiego należy zdrobyć komercyjną licencję CPL, do której wymagany jest nalot w wysokości 250 lub 200 godzin. Zależne jest to od wyboru ścieżki szkolenia. Tutaj rozróżniamy dwie drogi. Szkolenie modularne oraz szkolenie zintegrowane.
Szkolenie modularne charakteryzuje się zdobywaniem wszystkich licencji i ratingów „po kolei” i wolniejsze wspinanie się po szczeblach szkolenia. Taki tryb szkolenia jest przewidziany dla osób, które chcą wykonać szkolenie lotnicze w zgodzie z innymi zobowiązaniami jak praca czy rodzina. Można je wykonywać w swoim tempie ciesząc się z nowo zdobytych uprawnień i przywilejów w trakcie szkolenia. Pozwala to na przykład wykonywanie lotów rekreacyjnych z rodziną czy przyjaciółmi odrazu po zdobyciu licencji prywatnej PPL (Private Pilot License), którą można otrzymać po wylataniu zaledwie 45 godzin i zdaniu 9 egzaminów teroetycznych w ULC (Urząd Lotnictwa Cywilnego).
Z drugiej strony szkolenie zintegrowane charakteryzuje się znacznie szybszym oraz bardziej intesywnym przebiegiem. Zostało ono stworzone z myślą o wykonaniu szkolenia jako „pełno-etatowego” rozwiązania, na wzór studiów dziennych. Tutaj możemy się liczyć z codziennymi wielogodzinnymi zajęciami z zakresu teorii oraz lotami do kilku razy tygodniowo. Kursy zintegrowane trwają zazwyczaj od 18-22 miesięcy, jednak w tym przypadku nie otrzymamy żadnej licenji przed jego uczeńczeniem. Co oznacza, że samodzielnie polecimy dopiero mając CPL IR/ME MCC. Kursy te również zazwyczaj nie obejmują ratingu SE (Singe engine), który osoby zainteresowane muszą zdać dodatkowo po ukończeniu szkolenia.
Do pracy w linii lotniczej nie jest wymagane wykształcenie wyższe. Wymagane jest jedynie zdanie egfzaminu dojżałości, lub jego odpowiednika w innych krajach. Studia, choć mogą pomóc na etapie rozmowy rekrutacyjnej nie są bardzo istotne. Sam znam wiele osób, które rozpoczeły szkolenie tuż po liceum i otrzymały zatrudnienie bez problemu.
Jakie Egzaminy Teoretyczne Trzeba Zdać By Otrzymać Licencję?
Aby otrzymać licencję ATPL trzeba zdać 13 egzaminów teoretycznych z wybranych przedmiotów, uzyskując wynik minimum 75% z każdego. Do egzaminów można przystąpić w sześciu różnych podejściach w wybranym Urzędzie Lotnictwa Cywilnego kraju członkowskiego EASA, jednak po pierwszym pojdejściu wszystkie egzaminy muszą być kontynuowane w tym samym kraju. Od pierwszego podejścia do ostatniego egzaminu nie może minąć więcej niż 18 miesięcy, a niezaliczenie czterech egzaminów dyskwalifikuje kadeta z dalszego kontynuowania kursu.
Szkolenie teoretyczne można również wykonać w pełni zdalnie kożystając z programów online. Taka opcja jest zdecydowanie tańsza niż stacjonarne szkolenie terotyczne „full-time” i może być świetną alternatywą dla osób, które szkolą się równolegle z pracą. Jednak wiele szkoleń zintegrowanych wymaga przejście przez szkolenie teoretyczne stacjonarne.
Lista Przedmiotów Egzaminacyjnych Na Licencję ATPL:
- Komunikacja: 34 pytania, 60 minut
- Prawo Lotnicze: 44 pytania, 60 minut
- Instrumenty: 60 pytań, 90 minut
- Procedury Operacyjne: 42 pytania, 75 minut
- Człowiek Możliwości i Ograniczenia: 48 pytań, 90 minut
- Radio Nawigacja: 66 pytań, 90 minut
- Ogólna Wiedza O Statku Powietrznym: 80 pytań, 120 minut
- Masa i Wyważenie: 25 pytań, 75 minut
- Meteorologia: 84 pytania, 120 minut
- Zasady Lotu: 46 pytań, 90 minut
- Nawigacja: 55 pytań, 135 minut
- Osiągi: 45 pytań, 120 minut
- Planowanie i Monitorowanie Lotu: 42 pytania, 120 minut
Ile Kosztuje Licencja Pilota Samolotu Pasażerskiego
Ceny licencji zależą od kilku czynników. Przedewszytskim wybór trybu szkolenia: modularny lub zintegrowany. Dodatkowo ceny będą różnić się zależnie od samolotu, na którym wykonamy szkolenie oraz miejsca szkolenia.
Za szkolenie zintegrowane z reguły zapłacimy więcej niż za modularne – w okolicach 60 tysięcy euro za granicą i 175 tysięcy złotych w Polsce. Szkolenie zintegrowane będzie nas kosztować około 75 tysięcy euro za granicą i 200 tysięcy złotych w Polsce. Dodatkowo musimy liczyć się z kosztami związanymi z orzeczeniami lotniczymi i administracyjnymi. Te pierwsze kosztują około 2,000 złotych za wstępne i około 1,000 złotych za coroczne odnawianie. Administracyjne koszty związane z wyrobieniem licencji mogą wachać się od 800-1,500 złotych.
Zoabcz również: Ile Zarabia Pilot Ryanair
Będziemy musieli również uzyskać certyfikat znajomości języka angielskiego ICAO ELP. Do uzyskania licencji ATPL wymagane jest osiągnięcie poziomu 4, jednak wiele linii państwowych wymaga poziomu 5, lub nawet 6. Po uzyskaniu poziomu 4 certyfikat trzeba odnawiać co cztery lata, poziom 5 co sześć lat, a poziom 6 jest przyznawany bezterminowo bez konieczności powtarzania egzaminu. Uzyskania certyfikatu ICAO ELP kosztuje około 150-200 euro, zależnie od organizacji.
Finalnie, musimy otrzymać type rating, który upoważnia do pilotowania samolotów liniowych danego typu. W wielu przypadkach linie lotnicze oferują je w ramach wewnętrznego szkolenia odejmując następnie należności z comiesięcznej pensji na okres 4-5 lat. Niektóre linie jednak, jak na przykład Ryanair, wymagają by piloci opłacali to szkolenie osobiście. Jego koszt wynosi od 20,000 do 35,000 euro.
Jak Zostać Pilotem Za Darmo?
Mimo, że uzyskanie licencji na własną rękę jest dużym zobowiązaniem finansowym, są opcje by osiągnąć ten cel bez dużego wkładu osobistego. Ze względu na duży popyt pilotów na rynku lotniczym wiele linii decyduje się na prowadzenie programów sponsorowanych, gdzie płacą za uzyskanie licencji w zamian za zobowiązanie zatrudnienia na okres „x” lat (tak zwana lojalnościówka). W Polsce również znajdziemy kilka uniwerystetów, które oferują studia ze specjalizacją na kierunku Pilotaż, dla wybranych uczniów, opłacając całe szkolenie do licencji ATPL, jako część programu edukacyjnego. Tak więc, jak zostać pilotem bez konieczności płacenia znacznych kwot za szkolenie?
Linie Lotnicze Oferujące Programy Sponsorowane:
- Wizz Air
- TUI
- AerLingus
- British Airways
- Swiss
- Aegean
- Ryanair (Bez sponsorowania licencji – short track do zatrudnienia)
- Vueling
- Lufthansa Promotion Program
Uniwersytety Oferujące Pilotaż Za Darmo W Ramach Studiów:
- Politechnika Poznańska – Lotnictwo
- Politechnika Śląska – Transport
- Lotnicza Akademia Wojskowa w Dęblinie – Lotnictwo (Studia Cywilne)
- Politechnika Rzeszowska – Lotnictwo
- Państwowa Akademia Nauk Stosowanych – Mechanika i Budowa Maszyn
Wymagania Zdrowotne Pilota Liniowego
Wbrew pozorom otrzymanie orzeczenia klasy 1 od lekarza lotniczo lekarskiego nie jest bardzo trudne. Podczas pierwszego – wstępnego badania będziemy musieli przejść przez cykl testów i badań w ośrodku lotniczo lekarskim. Wykonamy wtedy badania: okulistyczne, audiometryczne, spirometryczne, kardiologiczne (w tym EKG), laryngologiczne, naurologiczne, pscyhologiczne, RTG klatki piersiowej, badania krwi (morfologia, glukoza, holesterol…) oraz badania moczu i narkotykowe. Ich koszt wynosi obecnie około 2,000 złotych zależnie od ośrodka.
Badania musimy powtarzać co roku do ukończenia 60 lat. Potem co 6 miesięcy do ukończenia 65 lat, kiedy to pilot musi udać się na obowiązkową emeryturę. Odnowienie badania lotniczo-lekarskiego 1 klasy nie jest już jednak tak szczegółowe jak badania wstępne, co również odzwierciedla jego koszt – około 500-1,000 złotych.
Badania wstępne obejmują badania krwi oraz moczu oraz badanie internityczne. Niektorzy orzecznicy chcą jednak wykonać audiometr, EKG oraz badania okulistyczne częściej niż wymaga tego prawo. Zaznaczam tutaj również, że wada wzroku w żadnym stopniu nie dyskwalifikuje z otrzymania orzeczenia. Jedynym warunkiem jest możliwość poprawienia wzorku do 20/20 za pomocą okularów lub soczewek. Wtedy na licenji widnieć będzie ograniczenie VDL (które sam posiadam), zobowiązujące pilota do posiadania podczas lotów zapasowej pary okularów. Maksymalna wada wroku dozwolona przez EASA to +6/-5 dioptrii. Wykonanie laserowej korekty wzroku nie jest problemem w otrzymaniu orzeczenia.
W generalnym rozrachunku wystarczy być „zdrowym”. Jest jednak lista leków, które mogą przeszkodzić w orzeczeniu więc warto skosnultować się z zlekarzem orzecznikiem. Niestety dyskwalifikujące są choroby cukrzycowe, gdyż przyjmowanie infuliny przez pilotów liniowych jest niedozwolone.
Jak Zostać Pilotem Turystycznym?
Nie każdy jednak marzy o lataniu komercyjnym. Pilotaż może być nie tylko karierą ale również hobby czy sposobem przemieszczania się. Wtedy najlepszym wyjściem jest zdobycie licencji PPL (Private Pilot License). Do zdobycia jej, wymagane jest mniej rygorystyczne orzeczenie lekarskie klasy drugiej oraz koszt licnecji jest znacznie mniejszy.
Do zdobycia PPL-ki trzeba wylatać minimum 45 godzin oraz zdać 9 egzaminów teoretycznych. Koszt takiej licencji wacha się od 25,000-35,000 tysięcy złotych. Otiwera ona również drogę do szkolenia modularnego więc jest świetnym sposobem by zobaczyć czy pasja może przerdozić się w pracę.
Z licencją PPL dostajemy uprwanienia do latania na zasadach VFR wedle naszych możliwości oraz przewożenia do 9 pasażerów. Nie możemy jednak, pod żadnym pozorem, wykonywać operacji w celach zarobkowych. Do tego niezbędna jest licencja CPL.